Özgeçmiş ve Biyografi
ÖZGEÇMİŞ
Cengiz Üstün, 1969 yılında Afyonkarahisar’da doğmuştur. Bölgenin köklü ve saygın Elifoğulları ailesine mensuptur. Afyonkarahisar’ın önemli siyasi figürlerinden, Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) Eski İl Başkanı merhum Yılmaz Üstün’ün oğludur.
Eğitim Hayatı
İlk ve ortaöğrenimini Afyonkarahisar’da tamamlayan Cengiz Üstün, lise eğitimini kentin tarihi ve köklü kurumlarından Afyon Lisesi’nde almıştır. Yükseköğrenimini Anadolu Üniversitesi İşletme Fakültesi’nde tamamlayan Üstün, iyi derecede İngilizce bilmektedir.
Ticari Hayat ve Girişimcilik
Ticaret hayatına 1986 yılında besicilik ve canlı hayvan ticareti (celeplik) ile adım atan Cengiz Üstün, 1996 yılında kurduğu “Üstün Çiftliği” gıda ve şarküteri markasıyla perakende sektörüne geçiş yapmıştır. İşletmesini aynı adreste büyütmeye devam ederken; 1998 yılında et ve et ürünleri imalatı alanına yatırımlar gerçekleştirmiştir. 2010 yılında ise Üstün Çiftliği bünyesinde yumurta tavukçuluğu sektörüne adım atarak tarım ve hayvancılık alanındaki entegre faaliyetlerini genişletmiştir.
Esnaf Teşkilatları ve Sivil Toplum Liderliği
Esnaf teşkilatlarında çeyrek asrı aşan bir tecrübe ve hizmet geçmişine sahip olan Cengiz Üstün’ün üstlendiği başlıca görevler şunlardır:
-
Afyonkarahisar Esnaf ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperatifi: 1999 yılında yöneticilik görevine seçilmiş, 16 yıl boyunca sürdürdüğü bu görevden kendi isteğiyle ayrılmıştır.
-
Afyonkarahisar Bakkallar Esnaf Odası: 2002 yılında Yönetim Kurulu Başkanlığı’na seçilmiş olup, bu görevini aralıksız sürdürmektedir.
-
Afyonkarahisar Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği (ESOB): Mayıs 2022’de gerçekleştirilen Olağan Genel Kurul’da Birlik Başkanlığı’na seçilmiştir. Mayıs 2026’da yapılan Olağan Genel Kurul’da esnaf camiasının güvenini tazeleyerek ikinci kez Afyonkarahisar ESOB Yönetim Kurulu Başkanlığı görevine üst üste seçilmiştir.
Halen Bakkallar Esnaf Odası Başkanlığı ve Afyonkarahisar ESOB Yönetim Kurulu Başkanlığı görevlerini birlikte yürütmektedir.
Siyasi Çalışmalar ve Kamusal Sorumluluklar
Ailesinden gelen köklü siyasi geleneğin ve devlet terbiyesinin bir tezahürü olarak gençlik yıllarından itibaren Ülkü Ocakları bünyesinde yetişen Cengiz Üstün, MHP teşkilatlarının tabanından tavana hemen her kademesinde aktif sorumluluk üstlenmiştir. MHP İl Yönetim Kurulu Üyeliği görevinde bulunmuş; 2004 yılında ise Yerel Yönetimler kapsamında Afyonkarahisar Belediye Meclis Üyeliği görevini yürütmüştür.
Cengiz Üstün, evli ve üç çocuk babasıdır.
Görev ve Sorumluluklar
- 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanunu’nun 22. maddesi, metin metin Birlik Başkanının değil, Birlik Yönetim Kurulunun Görev ve Yetkilerini düzenlemektedir.
- Kanunun hiyerarşik yapısında Birlik Başkanı, Yönetim Kurulunun başı ve birliğin hukuki temsilcisidir. Dolayısıyla maddede sayılan yetkiler kurumsal olarak Yönetim Kuruluna ait olmakla birlikte, bu kararların icrası, koordinasyonu ve temsil boyutu doğrudan Birlik Başkanı marifetiyle yürütülür.
- Aşağıda, Kanunun 22. maddesinde yer alan bentlerin işlevsel ve tematik olarak sınıflandırılmış, derinlemesine hukuki ve idari analizi yer almaktadır:
- 1. Kurumsal Yönetim, İdari Yürütme ve Temsil
- Mevzuata ve Kararlara Uygun Yürütme (a bendi): Birlik yönetimi, tüm idari ve hukuki iş ve işlemlerinde mevzuata ve Birlik Genel Kurulunun aldığı kararlara bağlı kalmak zorundadır.
- Üst Makam Talimatları (b bendi): Ticaret Bakanlığı ile Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) tarafından mevzuat çerçevesinde verilen idari görev ve talimatları yerine getirmekle yükümlüdür.
- Adli ve İdari Temsil (f bendi): Esnaf ve sanatkarların genel mesleki çıkarlarını ilgilendiren konularda, tüm adli ve idari yargı mercileri (mahkemeler, danıştay vb.) önünde birliği temsil etme yetkisi doğrudan Birlik Başkanına verilmiştir.
- Temsilci Görevlendirme (ı bendi): Resmi kurumlar, il koordine kurulları, komisyonlar veya özel merciler nezdinde birliği temsil edecek kişileri atar.
- Hakem Heyeti Üyeliği (o bendi): Esnaf ile tüketiciler/müşteriler arasında çıkan uyuşmazlıklarda, Tüketici Hakem Heyetleri veya ilgili il hakem heyetlerine esnaf teşkilatını temsilen üye görevlendirir.
- 2. Mali Yönetim ve Bütçe İdaresi
- Bütçe ve Mali Tabloların Hazırlanması (c bendi): Yeni döneme ait çalışma programı, yıllık bütçe, bilanço ile gelir-gider tablolarının hazırlanıp onaylanmak üzere Genel Kurula sunulmasını sağlar.
- Mali Payların Tahsili (l bendi): Bağlı odaların Birlik katılım paylarını ve kayıt ücretlerini elektronik ortam üzerinden düzenli ve eksiksiz biçimde tahsil eder.
- Finansal İlişkiler ve Yatırım Onayları (h bendi): Bağlı odaların gayrimenkul ve araç alım-satımı, kredi/ödünç para kullanımı, şirket, vakıf veya kooperatif kurma ya da mevcut olanlara ortak olma taleplerini inceleyerek karara bağlar.
- 3. Bağlı Odaların Denetimi, İncelemesi ve Koordinasyonu
- İnceleme ve Tedbir Alması (d bendi): Odaların işlemlerinin kanun ve oda ana sözleşmesine uygun yürütülüp yürütülmediğini denetleme yetkisine sahiptir; tespit edilen eksikliklere karşı tedbir aldırır.
- Uyuşmazlık Çözümü (g bendi): Odaların kendi içlerinde veya odaların birbiriyle yaşadığı idari ve mesleki anlaşmazlıkları inceleyip çözüme kavuşturur.
- Odaların Geliştirilmesi (f bendi): Odaların kurumsal kapasitelerini artırmak, karşılaştıkları idari ve finansal güçlükleri çözmek adına resmi ve özel kurumlar nezdinde girişimlerde bulunur.
- Mali Raporların İncelemesi ve Sevki (r bendi): Odaların yıl sonu bilançolarını inceleyerek rehberlik eder; bilançoları Şubat ayı sonuna kadar, Genel Kurul evrakını ise yapıldığı tarihten itibaren 10 gün içinde Konfederasyona (TESK) iletir.
- 4. Dijital Dönüşüm, Sicil ve Veri Yönetimi
- e-Esnaf Veri Tabanı Entegrasyonu (e bendi): Odalara ait kurumsal ve hukuki bilgilerin Bakanlığın e-Esnaf ve Sanatkâr Veri Tabanı üzerinde güncel tutulmasını sağlar ve kamusal bilgi taleplerini karşılar.
- Sicil ve İşyeri Takibi (m bendi): Esnafın işyeri açma, kapatma, devir ve meslek değiştirme gibi sicil işlemlerini dijital ortamda takip ederek sicil düzeninin korunmasını sağlar.
- İnsan Kaynakları ve Personel Yönetimi (j bendi): Genel sekreter ve birlik personelinin atama, terfi, disiplin cezası ve görevden alma süreçlerini karara bağlar; personel verilerini e-esnaf sisteminde güncel tutar.
- 5. Danışmanlık, Şikayet Çözümü ve Mesleki Düzen
- Mesleki Teamül ve Kararlar (k bendi): Bölgedeki geleneksel mesleki kuralları ve uyulması zorunlu kararları kendi görüşüyle birlikte değerlendirip Konfederasyona sunar.
- Şikayet Yönetimi (n bendi): Odalardan veya esnaftan gelen şikayetleri inceler, çözer; yetkisini aşan durumlarda dosyayı TESK'e sevk eder.
- Danışmanlık Hizmeti (p bendi): Bağlı odalara, mevcut üye esnafa ve sektöre yeni girecek girişimcilere hukuki, mali ve mesleki danışmanlık desteği sunar.